Cẩm Nang

Vi khuẩn hp từ đâu mà có, cách phòng ngừa?

Theo các chuyên gia ở bệnh viện Đại Học Y thống kê, cứ 1000 người sẽ có khoảng hơn 700 người nhiễm khuẩn Hp. Bên cạnh đó, loại vi khuẩn này còn dễ lây lan từ người này sang người khác qua nhiều con đường khác nhau. Vậy vi khuẩn Hp từ đâu mà có và cách phòng ngừa thế nào? Bài viết dưới đây sẽ gửi đến bạn thông tin giải đáp thắc mắc.

Vi khuẩn Hp là gì?

VI KHUẨN HP LÀ GÌ VÀ NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT

Vi khuẩn Hp là viết tắt của Helicobacter pylori, hay H. pylori . Đây là một loại khuẩn hình xoắn ốc (xoắn khuẩn), thường được tìm thấy trong dạ dày người nhiễm. Loại vi khuẩn này tồn tại trong dạ dày con người bằng cách tiết ra một loại enzyme có tên Urease để trung hòa với độ acid trong dạ dày.

Vi khuẩn Hp hiện là nguyên nhân gây viêm loét dạ dày hàng đầu và có thể tiến triển sang ung thư dạ dày. Vi khuẩn Hp dễ dàng lây nhiễm từ người bệnh sang người lành với nhiều con đường như:

  • Đường miệng: Đây là một trong những con đường lây truyền chủ yếu của vi khuẩn Hp. Khi người khỏe mạnh tiếp xúc với vi khuẩn Hp qua nước bọt hoặc dịch tiết đường tiêu hóa của người bệnh như: hôn, dùng chung bát, đũa, khăn mặt, bàn chải…. Nhất là trong nhà có người nhiễm khuẩn Hp thì những người còn lại có nguy cơ mắc bệnh rất cao.
  • Đường phân: Thói quen ăn uống, vệ sinh không sạch sẽ là nguyên nhân phổ biến lây nhiễm vi khuẩn Hp. Vi khuẩn Hp được đào thải qua phân và lây lan ra cộng đồng qua đường nước sinh hoạt, thói quen ăn rau sống, thực phẩm tái sống…
  • Đường khác: Vi khuẩn Hp có thể lây nhiễm khi sử dụng chung các thiết bị y tế mà không được vệ sinh tiệt trùng tốt như: ống nội soi, dụng cụ nha khoa,… Tuy nhiên, nguy cơ lây nhiễm qua con đường này không cao.

Vi khuẩn Hp có ở đâu?

Virus HP hay vi khuẩn HP? – Tìm hiểu về loại vi khuẩn duy nhất sống được  trong dạ dày

Năm 1982, vi khuẩn Hp được 2 nhà khoa học người Úc tìm thấy trong dạ dày con người. Đây là loại vi khuẩn có khả năng sống mãnh liệt và lây lan nhanh, có khoảng trên 50% dân số thế giới đang sống chung với loại vi khuẩn nguy hiểm này. Vậy, vi khuẩn Hp có ở đâu?

Theo các chuyên gia, vi khuẩn Hp có thể sống được trong cơ thể con người như dạ dày, khoang miệng, đường ruột, hốc xoang, phân… và trong môi trường tự nhiên như đất, nước, không khí…

Vi khuẩn Hp có ở trong cơ thể con người

Để trả lời cho câu hỏi vi khuẩn Hp sinh ra từ đâu, các nhà khoa học đã nghiên cứu và cho thấy, vi khuẩn Hp chủ yếu có trong dạ dày, khoang miệng và trong phân.

Vi khuẩn Hp có thể tồn tại và phát triển mạnh mẽ trong dạ dày bởi chúng có hệ thống lông roi vô cùng linh hoạt, di chuyển nhanh chóng trong môi trường dạ dày, tránh được các tác động của acid dịch vị và phát triển mạnh mẽ ngay tại lớp niêm mạc dạ dày, chất nhầy. Ngoài ra, loại vi khuẩn này còn có khả năng tạo ra chất đối kháng, tránh được miễn dịch tự nhiên của cơ thể.

Đây là loại vi khuẩn duy nhất có thể tồn tại và phát triển trong môi trường dạ dày. Trong môi trường acid đậm đặc của dạ dày, chúng tồn tại bằng cách tiết ra Enzyme Urease để trung hòa. Tuy nhiên loại enzyme này lại là độc tố có thể làm tổn thương niêm mạc dạ dày, tá tràng dẫn đến các hiện tượng rối loạn tiêu hóa, đau, viêm loét, thậm chí là ung thư.

Vi khuẩn Hp có ở ngoài môi trường tự nhiên

Vi khuẩn HP (Helicobacter pylori): Nguyên nhân hàng đầu gây viêm loét dạ  dày tá tràng ở trẻ | Vinmec

Vi khuẩn Hp ở bên ngoài môi trường tự nhiên, chúng tồn tại dưới dạng xoắn khuẩn và khuẩn cầu. Vi khuẩn Hp được tìm thấy ở kênh, rạch, ao, hồ, đất và không khí. Tuy nhiên, khi sống trong môi trường này, chúng tồn tại dưới dạng xoắn khuẩn khá yếu ớt và có thể tồn trong thời gian ngắn, nếu tồn tại dưới dạng khuẩn cầu thì chúng sống và hoạt động được đến 1 năm.

Khi chúng ta sử dụng nguồn nước ô nhiễm, vi khuẩn Hp dạng cầu khuẩn có thể xâm nhập vào cơ thể và phát triển thành dạng xoắn, chúng tấn công vào niêm mạc dạ dày người bệnh và gây ra một số bệnh về tiêu hóa nguy hiểm.

Vi khuẩn Hp gây ra bệnh gì?

VI KHUẨN HP - NGUYÊN NHÂN HÀNG ĐẦU GÂY UNG THƯ DẠ DÀY

Vi khuẩn Hp rất dễ sinh sôi nảy nở nếu không được kiểm soát trong môi trường dạ dày và gây ra tình trạng viêm loét niêm mạc dạ dày, ung thư dạ dày, rối loạn chức năng tiêu hóa,… Tuy nhiên, nhiều người xuất hiện vi khuẩn Hp trong cơ thể nhưng không có bất cứ biểu hiện nào. Chỉ đến khi vi khuẩn Hp gây đau dạ dày thì xuất hiện một số triệu chứng:

  • Ợ hơi, đầy hơi, ợ chua thường xuyên có cảm giác no
  • Đau bụng, nóng rát vùng bụng
  • Buồn nôn, nôn khan
  • Hoa mắt, chóng mặt
  • Phân sẫm màu
  • Vết loét chảy máu có thể gây thiếu máu và mệt mỏi.
  • Giảm cân không rõ nguyên do.

Cách chẩn đoán vi khuẩn Hp hiện nay

Để xác định chính xác bạn có vi khuẩn Hp dạ dày hay không, bác sĩ sẽ yêu cầu thực hiện xét nghiệm để kiểm tra. Hiện nay, có 4 loại xét nghiệm được dùng để phát hiện sự có mặt của vi khuẩn Hp gồm:

  1. Nội soi: Phương pháp nội soi dạ dày giúp bác sĩ sẽ đánh giá được tình trạng tổn thương tại dạ dày (ổ viêm, loét…), chẩn đoán chính xác tình trạng nhiễm khuẩn Hp và là cơ sở để các bác sĩ sử dụng đúng kháng sinh nhạy cảm với vi khuẩn trong điều trị Hp.
  2. Xét nghiệm máu: Đây là xét nghiệm nhanh, đơn giản giúp định lượng được kháng thể trong máu, từ đó đánh giá tình trạng nhiễm Hp. Tuy nhiên giá trị chẩn đoán không cao, xét nghiệm có thể dương tính cả khi vi khuẩn Hp tồn tại trong đường ruột, trong miệng và xoang, nhiều trường hợp Hp trong dạ dày đã bị tiêu diệt hết thì kháng thể kháng Hp vẫn có thể tiếp tục lưu hành trong máu một vài tháng tới một vài năm.
  3. Test Hp qua hơi thở: Đây là một trong những phương pháp xét nghiệm nhanh và chính xác rất thuận lợi cho việc chẩn đoán và theo dõi kết quả điều trị Hp dạ dày. Bác sĩ có thể kiểm tra sự có mặt của vi khuẩn Hp trong dạ dày bằng xét nghiệm hơi thở với thiết bị đo DPM đặc biệt.
  4. Xét nghiệm phân: Xét nghiệm phân cũng được ưu tiên để đánh giá nhiễm khuẩn Hp. Khi lấy mẫu phân xét nghiệm, bằng phản ứng miễn dịch huỳnh quang sẽ giúp phát hiện Hp một cách chính xác.

Biện pháp phòng ngừa vi khuẩn Hp

Vi khuẩn Hp - Làm sao để phát hiện ?

Theo các con đường lây nhiễm vi khuẩn Hp như chia sẻ ở trên, để phòng ngừa nhiễm khuẩn Hp, bạn cần chủ động ngăn chặn các con đường lây nhiễm vi khuẩn bằng cách:

1. Vệ sinh cá nhân và môi trường sống sạch sẽ

Vi khuẩn Hp cũng có thể lây nhiễm qua môi trường sống, thói quen cá nhân, sinh hoạt không đảm bảo vệ sinh. Để hạn chế nhiễm khuẩn Hp, bạn cần vệ sinh cá nhân và môi trường sống như:

  • Có thói quen rửa tay với xà phòng thường xuyên, đặc biệt là rửa tay sau khi đi vệ sinh và trước khi ăn
  • Vệ sinh nhà cửa thường xuyên, đặc biệt là khu nhà vệ sinh, bếp ăn.
  • Dùng khẩu trang khi đi ra ngoài, tránh tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, nhiều khói bụi.
  • Không được đi vệ sinh ở ao, hồ, sông, suối,…

2. Tránh tiếp xúc thân mật với người nhiễm bệnh

Vi khuẩn Hp có khả năng lây nhiễm qua thói quen ăn uống, tiếp xúc thân mật. Vì thế, khi trong nhà có người thân mắc bệnh, bạn cần hết sức phòng tránh nhằm giảm thiểu tối đa nguy cơ lây nhiễm:

  • Tuyệt đối không dùng chung bát đũa
  • Không gắp thức ăn cho nhau
  • Không sử dụng chung vật dụng cá nhân
  • Không chấm chung bát nước chấm, ăn chung, bón hay nếm thức ăn khi nấu.

3. Chú ý thói quen ăn uống

Thói quen ăn uống hằng hằng ảnh hưởng rất lớn tới việc phòng ngừa và điều trị vi khuẩn Hp. Để hạn chế nguy cơ lây nhiễm và giảm mức độ ảnh hưởng của vi khuẩn này, bạn cần xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học theo gợi ý dưới đây:

  • Đảm bảo vệ sinh ăn chín, uống sôi, không ăn thực phẩm tái, sống
  • Lựa chọn nguồn thực phẩm tươi sạch, có nguồn gốc và xuất xứ rõ ràng.
  • Khi nấu nướng nên ngâm rửa sạch, đồ dùng chế biến nấu nướng nên sử dụng riêng giữa đồ chín và đồ sống để hạn chế nguy cơ nhiễm vi khuẩn, nấm và ký sinh trùng.
  • Không dùng chung bát, đũa, nước chấm, sử dụng các vật dụng cá nhân chung với những người có nguy cơ mắc bệnh.
  • Hạn chế ăn ở quán ven đường không đảm bảo không gian sạch sẽ
  • Không nếm thức ăn khi nấu, tránh lây nhiễm vi khuẩn Hp cho người khác.

Trên đây là thông tin giúp bạn giải đáp băn khoăn: vi khuẩn hp có ở đâu và cách phòng ngừa hiệu quả. Vi khuẩn Hp hầu hết tồn tại trong dạ dày, khoang miệng và bên ngoài không khí, nếu biết cách phòng ngừa và kiểm soát thì bạn sẽ không bị ảnh hưởng. Ngoài ra, việc thăm khám và kiểm tra định kì rất cần thiết giúp điều trị ngăn ngừa biến chứng và tránh lây nhiễm cho người khác.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *